
Marine Le Pen to jedna z najważniejszych postaci francuskiej prawicy. Poznaj jej polityczną historię, dokonania oraz poglądy. Czy była przewodnicząca Zjednoczenia Narodowego ponownie wystartuje w wyborach prezydenckich?
Marine Le Pen to francuska polityk i prawniczka. Urodziła się 5 sierpnia 1968 roku w Neuilly-sur-Seine. Jest córką Jeana-Marie Le Pena, czyli założyciela i pierwszego przewodniczącego Frontu Narodowego. Ukończyła Uniwersytet Paryż II i z wykształcenia jest prawniczką. W 1991 roku uzyskała dyplom studiów z zakresu prawa karnego i rozpoczęła praktykę jako adwokat w Paryżu. Szybko też poszła w ślady ojca, wstępując do partii Front Narodowy.
W drugiej połowie lat 90. XX wieku dołączyła do władz tego nacjonalistycznego i eurosceptycznego ugrupowania. W latach 2003-2011 była jego wiceprzewodniczącą, a od 2011 do 2021 roku przewodniczącą, przy czym partia zmieniła nazwę na Zjednoczenie Narodowe. Do tego w latach 2004-2017 była deputowaną do Parlamentu Europejskiego.
Marine Le Pen pochodzi z jednej z najbardziej znanych rodzin politycznych we Francji. Jej ojciec Jean-Marie Le Pen w 1972 roku założył Front Narodowy i przez kilka dekad był symbolem skrajnej prawicy we Francji. Słynął z ostrych wypowiedzi, jednoznacznych poglądów oraz twardego stosunku wobec imigracji, integracji europejskiej czy historii II wojny światowej. W efekcie wywoływał wiele skandali, w tym rangi międzynarodowej. W takich okolicznościach dorastała Marine Le Pen, co ukształtowało jej światopogląd i politykę.
Marine Le Pen szybko poszła w ślady ojca i jeszcze jako studentka wstąpiła do Frontu Narodowego. Tam budowała swoją pozycję i pięła się po szczeblach hierarchii partyjnej. Z czasem pomiędzy nią a ojcem wybuchały nowe konflikty i narastało napięcie. Choć jeszcze w 2007 roku odpowiadała za prowadzenie kampanii ojca w wyborach prezydenckich we Francji, to w 2015 roku usunęła go z partii. Wszystko po to, aby odseparować się od jego radykalnych poglądów i wypowiedzi oraz zyskać większe poparcie społeczeństwa.
W 2011 roku Marine Le Pen zastąpiła ojca i przejęła przywództwo we Froncie Narodowym. Stała się najważniejszym politykiem prawicowym we Francji. Od 2011 roku obserwowaliśmy przebudowę ugrupowania i stopniowe odchodzenie od skrajnie radykalnych poglądów przy jednoczesnym zachowaniu prawicowej linii. Działania te ukierunkowane były na zwiększenie wiarygodności partii w oczach wyborców oraz poszerzenie elektoratu. W ten sposób udało się wyjść z ofertą partyjną i programem poza wyborców skrajnej prawicy, uderzając m.in. do elektoratu centroprawicowego.
W 2018 roku kierownictwo Frontu Narodowego podjęło decyzję o zmianie nazwy partii na Zjednoczenie Narodowe (Rassemblement National). Był to kolejny krok w odcinaniu się od najbardziej kontrowersyjnych elementów historii partii, choć poglądy Marine Le Pen wciąż były prawicowe i jednoznaczne.
Jednym z najważniejszych projektów Marine Le Pen jako przewodniczącej partii była jej tzw. dediabolizacja. Proces ten polegał na łagodzeniu wizerunku ugrupowania i objął m.in.:
Wśród młodych polityków zyskujących na znaczeniu w Zjednoczeniu Narodowym pojawił się Jordan Bardella. W 2022 roku został przewodniczącym partii, zastępując na tym stanowisku Marine Le Pen. Jest też głównym kandydatem prawicy w wyborach prezydenckich we Francji w 2027 roku. Może czerpać przykład z Le Pen, ponieważ przez kilka lat był jednym z jej najbliższych współpracowników. Bardella reprezentuje młode pokolenie polityków z francuskiej prawicy. Dobrze odnajduje się w realiach mediów społecznościowych jako kanału dotarcia do młodszych wyborców.
Marine Le Pen trzykrotnie startowała w wyborach prezydenckich we Francji w latach 2012, 2017 i 2022. Najsłabiej poszło jej za pierwszym razem, gdy otrzymała 17,9% głosów i nie weszła do II tury. Zdecydowanie lepiej było w dwóch kolejnych próbach. W obu przypadkach awansowała do II tury i o urząd prezydenta rywalizowała z Emmanuelem Macronem. Sondaże wyborcze największe szanse dawały jej w 2022 roku, gdy długo kandydaci szli łeb w łeb. Ostatecznie Marine Le Pen otrzymała tylko 41% głosów i po raz trzeci w politycznej karierze przegrała wybory prezydenckie. Uzyskała jednak najwięcej głosów w historii swojego ugrupowania, co potwierdziło rosnącą siłę francuskiej prawicy.
Poglądy polityczne Marine Le Pen łączą konserwatyzm społeczny z protekcjonizmem gospodarczym i naciskiem na suwerenność państwa. Poniżej najważniejsze kwestie poruszane w programach wyborczych.
Jako prawicowy polityk Marine Le Pen jest za ograniczeniem legalnej migracji i prawa do łączenia rodzin. Zaleca zaostrzenie przepisów dotyczących przyznawania francuskiego obywatelstwa oraz postuluje większą liczbę deportacji osób przebywających we Francji nielegalnie lub popełniających we Francji przestępstwa. Wyznaje zasadę tzw. „pierwszeństwa narodowego”, zgodnie z którą to Francuzi mają mieć pierwszeństwo do części świadczeń socjalnych, mieszkań komunalnych czy niektórych miejsc pracy.
Na przestrzeni lat poglądy Marine Le Pen względem Unii Europejskiej nieco złagodniały. Pierwotnie opowiadała się ona za wyjściem z UE lub przeprowadzeniem referendum w tej sprawie. Choć pozostaje eurosceptyczna, to jednak jej poglądy dotyczą już przede wszystkim głębokiej reformy Unii Europejskiej, w tym ograniczenia jej kompetencji w państwach członkowskich, w tym wpływu na politykę gospodarczą i migracyjną oraz lokalne prawodawstwo.
W ostatnich latach przeciw Marine Le Pen toczył się proces o fikcyjne zatrudnienie asystentów w Parlamencie Europejskim. W praktyce bowiem mieli oni wykonywać prace związane nie z UE, a z działalnością partyjną we Francji. Prokuratura argumentowała, że pieniądze przeznaczone na obsługę parlamentarzystów były wykorzystywane do finansowania struktur partyjnych. Sprawa zakończyła się wyrokiem w marcu 2025 roku.
Marine Le Pen uznano za winną i skazano na cztery lata więzienia, nałożono na nią karę finansową oraz pięcioletni zakaz ubiegania się o stanowiska publiczne. Wyrok ten został złagodzony w 2026 roku do 3 lat więzienia (2 lata w zawieszeniu, rok pod dozorem) oraz do 45 miesięcy zakazu kandydowania (30 miesięcy w zawieszeniu). Utrzymano karę finansową w wysokości 100 000 euro.
Wiele wskazuje na to, że Marine Le Pen weźmie udział w wyborach prezydenckich we Francji w 2027 roku. Zgodnie z kalendarzem wyborczym odbędą się one wiosną 2027 roku, najprawdopodobniej na przełomie kwietnia i maja. Losy startu Marine Le Pen ważyły się do samego końca, jednak w lipcu 2026 roku sąd apelacyjny skrócił okres zakazu pełnienia funkcji publicznych, otwierając Marine Le Pen drogę do ponownego ubiegania się o urząd prezydenta. Niedługo później Marine Le Pen potwierdziła, że będzie kandydatem Zjednoczenia Narodowego.
Marine Le Pen trzykrotnie kandydowała na prezydenta Francji w latach 2012, 2017 i 2022.
Marine Le Pen od 2021 roku nie kieruje już Zjednoczeniem Narodowym, jednak pozostaje ważnym politykiem tego ugrupowania.
Marine Le Pen może kandydować na prezydenta w wyborach zaplanowanych na 2027 rok.